Bazı anılar geçmişte kalmaz.
Bir koku, bir ses, bir dokunuş… Ve bir anda kendinizi yeniden o anın içindeymiş gibi hissedebilirsiniz. Beden gerilir, nefes sıkışır, kalp hızlanır. Zihin “bu geçti” dese de beden hâlâ oradaymış gibi tepki verebilir.
EMDR, tam da bu noktada devreye girer: Takılı kalan anıların işlenmesine destek olmak, geçmişin bugünü esir almasını azaltmak ve kişinin yaşadığı deneyimi daha güvenli bir yerden anlamlandırmasına yardımcı olmak için uygulanır.
EMDR, açılımıyla Eye Movement Desensitization and Reprocessing yani Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme, travmatik ya da rahatsız edici anıların beyin tarafından yeniden işlenmesini destekleyen bilimsel temelli bir psikoterapi yöntemidir.
1987 yılında psikolog Francine Shapiro tarafından geliştirilen EMDR, başlangıçta özellikle travma sonrası stres bozukluğu alanında kullanılmaya başlanmıştır. Günümüzde ise Dünya Sağlık Örgütü, Amerikan Psikiyatri Birliği ve pek çok uluslararası sağlık kuruluşu tarafından travma odaklı psikoterapi yaklaşımları arasında kabul gören bir yöntem olarak değerlendirilmektedir.
EMDR, rahatsız edici anıların güvenli bir terapi süreci içinde yeniden işlenmesine destek olan yapılandırılmış bir psikoterapi yaklaşımıdır. Geçmiş deneyimlerin bugünkü duygu, düşünce ve beden tepkileri üzerindeki etkilerini ele almayı hedefler.
Beyin, olağan koşullarda yaşanan olayları işler ve zamanla “geçmiş” olarak depolar. Ancak çok yoğun, ani veya bunaltıcı deneyimler bu işleme sürecini sekteye uğratabilir. Böyle durumlarda anı; duygu, beden hissi ve olumsuz inançlarla birlikte donmuş halde kalabilir.
EMDR, bu donmuş anıların yeniden işlenmesine yardımcı olur. Seans sırasında danışan rahatsız edici anıya odaklanırken terapist çift taraflı uyarım uygular. Bu uyarım genellikle göz hareketleriyle yapılır; ancak dokunsal titreşim veya işitsel uyarım da kullanılabilir.
Çift taraflı uyarımın, beynin doğal bilgi işleme sistemini harekete geçirdiği düşünülmektedir. Bu süreçte anı kaybolmaz; ancak duygusal yoğunluğu azalabilir ve kişi anıyı daha farklı, daha bütünleşmiş bir yerden hatırlayabilir.
EMDR yalnızca ağır travmalar için değil; geçmişte yaşanan ve bugün hâlâ etkisini sürdüren rahatsız edici deneyimlerde de kullanılabilen bir terapi yaklaşımıdır.
Kazalar, doğal afetler, şiddet, cinsel istismar, savaş gibi yaşamı tehdit eden olayların ardından gelişen travma sonrası stres belirtilerinde EMDR kullanılabilir.
Travma OdaklıDuygusal ihmal, reddedilme, aşağılanma, ebeveyn tutarsızlığı gibi geçmiş deneyimler bugünkü ilişkileri ve öz değeri etkileyebilir.
Geçmiş DeneyimlerYaygın kaygı, sosyal kaygı ve panik bozuklukta kaygının kökeninde yer alan anılar, tetikleyiciler ve olumsuz inançlar çalışılabilir.
Kaygı DöngüsüYükseklik, kapalı alan, kan, uçak gibi özgül fobiler bazen belirli bir deneyime veya öğrenilmiş bir tepkiye dayanabilir.
Tetikleyici AnılarGeçmiş yaşantılarla ilişkili depresif süreçlerde “Ben değersizim”, “Sevilmiyorum”, “Güvende değilim” gibi olumsuz inançlar ele alınabilir.
Olumsuz İnançlarAni, travmatik veya tamamlanmamış yas süreçlerinde EMDR; duyguların işlenmesine ve yas sürecinin daha sağlıklı ilerlemesine destek olabilir.
Yas SüreciCinsel istismar, tecavüz veya utanç verici deneyimlerin ardından gelişen belirtiler güvenli ve yapılandırılmış bir terapi çerçevesinde ele alınabilir.
Güvenli Çerçeve“Yeterliyim”, “Güvendeyim”, “Değerliyim” gibi olumlu inançlara ulaşmanın önündeki engeller çoğu zaman geçmiş deneyimlerle bağlantılıdır.
Öz DeğerGeçmiş ilişkilerde yaşanan kırılmalar, terk edilme, güvensizlik ve değersizlik duyguları bugünkü ilişki dinamiklerini etkileyebilir.
İlişki ÖrüntüleriEMDR terapisi yapılandırılmış bir süreçtir. Terapi, danışanın güvenliği ve hazır oluşu dikkate alınarak adım adım ilerler.
Terapiye başlamadan önce danışanın ihtiyaç duyduğunda başvurabileceği iç kaynaklar ve baş etme becerileri oluşturulur.
Üzerinde çalışılacak anı, bu anıya eşlik eden beden hissi, duygu ve olumsuz inanç birlikte belirlenir.
Danışan anıya odaklanırken çift taraflı uyarım uygulanır. Bu süreçte düşünceler, duygular ve beden hisleri dönüşmeye başlayabilir.
İşlenen anıyla birlikte ulaşılmak istenen olumlu inanç güçlendirilir ve danışanın yeni anlamlandırmayı içselleştirmesi desteklenir.
Her seans güvenli bir kapanışla tamamlanır. Sürecin seanslar arasında da devam etmesi mümkündür ve terapide değerlendirilir.
Rahatsız edici anılar, travmatik deneyimler veya tekrar eden duygusal tepkiler yaşamınızı etkiliyorsa, EMDR terapisi hakkında bilgi almak için iletişime geçebilirsiniz.
EMDR süreci hakkında soru sormak ya da görüşme planlamak için iletişime geçebilirsiniz.
Hayır; süreç danışanın kendi hızında, güvenli bir çerçevede ilerler.
Hayır; EMDR diğer yöntemlere göre daha az sözel anlatım gerektirir.
Far far away, behind the word mountains, far from the countries Vokalia and Consonantia, there live the blind texts. Separated they live in Bookmarksgrove right at the coast
Hayır; danışan tamamen bilinçlidir ve kontrol kendisindedir.
Evet; ilaç tedavisiyle eş zamanlı yürütülebilir.
Evet; uygun protokollerle online olarak da uygulanabilir.
Psikolojik destek süreci; kişinin kendini daha iyi anlamasına, duygusal yüklerini fark etmesine ve yaşamında daha sağlıklı adımlar atmasına yardımcı olur. Psikolog Esra Akkuş, danışanların ihtiyaçlarına uygun, güvene dayalı ve etik ilkeler çerçevesinde ilerleyen bir terapi süreci sunar.
